Starych mebli czar ®

Zapraszam serdecznie na WARSZTATY do Pracowni Renowacji Mebli w Warszawie.

Do wyboru:

1. ZAJĘCIA WEEKENDOWE

„RENOWACJA WŁASNEGO MEBLA”

---

2. ZAJĘCIA POPOŁUDNIOWE PONIEDZIAŁEK – CZWARTEK

„NAPRAWIANIE MEBLI FORNIROWANYCH I PODSTAWY RĘCZNEGO FORNIROWANIA”

---

3. ZAJĘCIA POPOŁUDNIOWE PONIEDZIAŁEK – PIĄTEK

„NAUKA TRADYCYJNEGO POLITUROWANIA”

***

Zajęcia dedykowane są przede wszystkim dla osób początkujących, bez doświadczenia w pracy przy renowacji mebli oraz dla wszystkich osób  – pań i panów (wiek nie gra roli) – lubiących dawne meble i pracę z drewnem.

Warsztaty odbywają się w Warszawie, w renomowanej Pracowni Renowacji Mebli & Galerii sztuki „Stara Praga” (istniejącej nieprzerwanie od 1981r.) na Starej Pradze, w której na co dzień pracuję.

Aktualny grafik i szczegóły organizacyjne w dalszej części wpisu…

(więcej…)

Kolbuszowa już od końca XVII wieku pojawia się w źródłach jako miejsce aktywnego rzemiosła stolarskiego. Najlepiej udokumentowana produkcja meblarska związana z tym ośrodkiem przypada jednak na XVIII oraz pierwszą połowę XIX wieku. To właśnie z tego okresu pochodzą meble, które dziś określamy mianem „kolbuszowskich” – o prostych, skrzyniowych formach, starannym wykonaniu i charakterystycznej intarsji.

⸻

Skąd wzięła się legenda mebli kolbuszowskich?

Kluczową postacią dla ukształtowania pojęcia „mebli kolbuszowskich” był Stefan Siennicki. W okresie międzywojennym opracował on kanon tych wyrobów, który na długie lata wpłynął na sposób myślenia o polskim meblarstwie regionalnym. Jego badania trafiły nie tylko do środowiska naukowego, lecz także do muzeów, antykwariatów i prywatnych kolekcji.

Zainteresowanie regionalnym rzemiosłem nie było przypadkowe. Wpisywało się w szerszy nurt międzywojennych poszukiwań „stylu narodowego” oraz kulturowych korzeni polskiej tożsamości. To właśnie wtedy powstawały narracje, które dziś coraz częściej poddawane są krytycznej analizie.

Wystawa poświęcona meblom kolbuszowskim koncentruje się nie tylko na analizie formy, techniki i materiału, lecz także na szerszym fenomenie określonego sposobu myślenia o historii sztuki polskiej i rodzimego rzemiosła, ukształtowanego w dużej mierze pod wpływem idei patriotyzmu okresu międzywojennego.
To właśnie wówczas regionalne odmiany rzemiosła zaczęto postrzegać jako nośniki wartości narodowych i elementy budujące narrację o ciągłości kulturowej, co wpłynęło na sposób ich klasyfikowania, interpretowania i eksponowania. W tym kontekście meble kolbuszowskie funkcjonują nie tylko jako obiekty użytkowe o wysokich walorach artystycznych, lecz także jako świadectwo historycznego procesu kształtowania się kanonu „sztuki narodowej”. Taki kierunek interpretacji, podkreślający rolę międzywojennej refleksji patriotycznej w formowaniu narracji o polskim rzemiośle artystycznym, został wyraźnie zaakcentowany przez kuratora wystawy i zarazem dyrektora Muzeum Zamkowego w Sandomierzu, dr hab. Mikołaja Getkę-Keniga, prof. PAN (polecam podcast dostępny na stronie radia Tok.fm – link na końcu wpisu)

⸻

„Mit mebli kolbuszowskich” – wystawa, która stawia pytania

(więcej…)

„Meble drugiej połowy XIX i początku XX wieku” autorstwa Małgorzaty Korżel-Kraśnej to publikacja towarzysząca wystawie „Plagiat wszech czasów. Historyzm w meblarstwie” prezentowanej w Muzeum Narodowym we Wrocławiu od 22 październik 2024 do 23 lutego 2025.

Katalog opracowany przez Małgorzatę Korżel-Kraśną zawiera szczegółowe opisy oraz zdjęcia mebli, ukazując ich stylistykę, techniki wykonania oraz kontekst historyczny. Część z nich zaprezentowała czasowa wystawa – ponad 200 zabytków, w tym ponad 100 różnych mebli i sprzętów, które można było podziwiać w salach wrocławskiego muzeum.

W książce, która jest obszernym, bardzo bogatym wydaniem, znajdziemy więc nie tylko ogrom wiedzy na temat poszczególnych mebli towarzyszących wystawie „Plagiat wszech czasów. Historyzm w meblarstwie”, ale także opisy stylów, które współistniały i wpływały na siebie w XIX i XX wieku, tworząc unikalne kombinacje w meblarstwie.

• Neoklasycyzm – charakteryzujący się prostymi liniami i eleganckimi formami, często inspirowanymi starożytną Grecją i Rzymem
• Romantyzm – meble w tym stylu często mają bogate zdobienia i nawiązują do natury, z wykorzystaniem organicznych kształtów
• Neogotyk – styl inspirowany gotykiem, z elementami takimi jak ostrołuki i zdobienia przypominające architekturę katedr
• Orientalizm – meble z wpływami kultury orientalnej, często z bogatymi ornamentami i egzotycznymi materiałami
• Secesja – charakteryzująca się organicznymi kształtami i dekoracyjnymi detalami, które czerpią z natury.

Autorka publikacji zwraca szczególną uwagę na charakterystyczne dla wspomnianego okresu cechy stylistyczne, które odzwierciedlały zmiany w estetyce i funkcjonalności mebli, a które związane były z rosnącą industrializacją i zmieniającymi się potrzebami społeczeństwa.

(więcej…)

Tak jak niejednokrotnie pisałam na swoim fb-instagram. profilu, krzesła są meblami, które z racji swojej funkcji, są najbardziej eksploatowanym sprzętem we wnętrzach i przez to też najszybciej ulegają uszkodzeniom. Jest przy nich niemal zawsze dużo pracy, wszelakiej i nierzadko wciąż zaskakującej jeśli chodzi o zakres. Naprawianie połączeń konstrukcyjnych, uzupełnianie ubytków drewna i okleiny, odtwarzanie snycerskich detali, fornirowanie, klejenie (jak i rozklejanie), sztukowanie, wzmacnianie, oczyszczanie… dużo prac stolarskich, ale i równie dużo prac wykończeniowych, w tym tapicerskich, które finalizują cały proces restauracji mebla.

Tych prac jest jeszcze więcej kiedy takie siedziska (krzesła, fotele, kanapy..) zostały wcześniej poddane połowicznym, domowym naprawom z wykorzystaniem gwoździ, wkrętów, kątowników i dużej ilości wszelkiego rodzaju kleju. Na pierwszy rzut oka taki obiekt nie budzi zupełnie podejrzeń. Prezentuje się przyzwoicie i stabilnie, co najwyżej powłoka wierzchnia wymaga 'odświeżenia”. Przy bliższych oględzinach wychodzą jednak różne smaczki konieczne do naprawy i poprawy. Komplet powojennych polskich krzeseł, który jest bohaterem niniejszego wpisu, jest tego dobrym przykładem.

Krzesła wyprodukowane zostały najprawdopodobniej w latach 50-tych XXw. w jakimś niewielkim polskim zakładzie stolarskim. Nie noszą na sobie niestety żadnej sygnatury, metryczki czy etykiety znamionowej. Są jednak dość powszechnie znane i często spotykane nie tylko w rodzinnych wnętrach, ale też i na różnego rodzaju portalach sprzedażowych. Model wzorowany jest na przedwojennych krzesłach 'art-decowskich’, ale z pewnością nie pochodzi z lat świetności tego zacnego stylu, czyli międzywojennych. Jest zdecydowanie bardziej uproszczony i wykonany już z dużo mniejszą starannością, zarówno jeśli chodzi o:

• użyte drewno  – jest to najczęściej brzoza lub buczyna, nierzadko II klasy, ze skłonnościami do zasinień, spękań i innych 'ukrytych’ wad, stąd też koniecznie barwiona, fragmentarycznie i jednostronnie już tylko okleinowana orzechem na środkowych deskach oparciowych i czasem górnej (wąskiej) części oskrzyni okalającej poduszkę siedziska,  
• konstrukcję, która jest dużo bardziej 'odchudzona’, przekroje ramiaków są mniejsze niż w egzemplarzach przedwojennych, wiązania tj czopy i gniazda wykonane są – delikatnie ujmując – z małą starannością i stolarskim dopasowaniem, całość nie ma przy tym żadnych dodatkowych wzmocnień, brak jest też łączyn miedzy nogami, które były pożądanym elementem wiążącym całość. 

(więcej…)

Klejenie drewna w dziedzinie renowacji to temat rzeka, podobnie z resztą jak w całym szerokopojętym stolarstwie. O klejeniu drewna można rozmawiać bez końca. Powstały o tym długie elaboraty, napisano dedykowane tylko temu procesowi książki i publikacje. Mój wpis jest więc tylko namiastką informacji opierającą się na warsztatowym doświadczeniu jakie mam w tym temacie i absolutnie nie wyczerpuje technik, produktów i patentów jakie możemy zastosować, nie wykraczając oczywiście poza zasady jakich trzyma się konserwacja i restauracja mebli dawnych. Zdaję sobie też sprawę, że wszystko co piszę na moim blogu obarczone jest swojego rodzaju błędem związanym z odległością i brakiem możliwości faktycznych wspólnych oględzin mebla, który czytelnik tych słów planuje wziąć na swój warsztat wdrażając renowacyjne porady jakie tu odnajduje;)

Przyznaję bez większego naciągania, że rzadko kiedy do Pracowni trafia mebel, który nie wymagałby 'jakiegoś’ klejenia’: czy to całej konstrukcji, poszczególnych podzespołów czy też pojedynczych elementy lub fragmentów. Rozchwiana noga krzesła, pęknięty blat, ubytek w elemencie, poluzowana listewka, oderwany dekor czy też odspojona, podniesiona okleina na blacie… wszystkie te uszkodzenia wymagają użycia kleju. Żadnego wbijania gwoździ, wkręcania wkrętów, montowania kątowników, które mają połapać i rzekomo wzmocnić konstrukcję (w krzesłach i fotelach bywają regularną zmorą) czy też innych wciąż stosowanych, domowych patentów, które zdecydowanie psują, uszkadzają drewno i są skuteczne tylko na krótką chwilę. Opanowanie techniki klejenia, znajomość podstawowych produktów i zasad jest więc niezbędna i konieczna w pracy z drewnem, zwłaszcza kiedy zajmujemy się naprawą i renowacją wiekowych, używanych mebli.

Nie mam jednego ulubionego i uniwersalnie stosowanego kleju. Ale nie pracuję też na jakiejś szerokiej gamie produktów. Do naprawiania mebli używam przede wszystkim dwóch: (więcej…)